โรคศพเดินได้ อาการทางจิต ที่คิดว่าตัวเองตายไปแล้ว

 

โรคศพเดินได้ (Cotard Delusion หรือ Walking Corpse Syndrome) เป็นสภาวะทางจิตที่หายากสภาวะหนึ่ง มีเพียง 200 รายจากทั่วโลก ลักษณะเด่น คือ ผู้ที่มีภาวะนี้จะมีความเข้าใจว่า ตัวเองได้ตายไปแล้ว หรืออาจจะคิดว่าส่วนหนึ่งของร่างกายตัวเอง อย่างเช่น แขน ขา หรือแม้กระทั่งวิญญาณของตัวเองได้ตายไปแล้ว หรือไม่มีอยู่จริง

 

มักเกิดขึ้นกับคนที่เป็นภาวะซึมเศร้าอย่างรุนแรง และโรคจิตบางประเภท อาจมาพร้อมกับสภาวะทางระบบประสาทอื่น ๆ แม้จะเป็นอาการที่ค่อนข้างรุนแรง แต่ผู้ป่วยจะอาการดีขึ้นได้เมื่อได้รับการรักษาอย่างทันท่วงที

 

 

อาการของ “โรคศพเดินได้’

มักจะเข้าสังคมน้อยลง บางคนจะได้ยินเสียงที่บอกว่าตนเองกำลังจะตาย หรือตายไปแล้ว อาจไม่กินอะไร เพราะเข้าใจว่ากินไปก็ไม่มีประโยชน์อะไรเนื่องจากตนเองตายไปแล้ว บางคนอาจพยายามทำร้ายตนเอง

 

งานวิจัยในปี 2554 ระบุว่า 89% ของผู้ป่วยโรคศพเดินได้ มักมีอาการของภาวะซึมเศร้าร่วมด้วย และอาจมีอาการอื่น ๆ ได้แก่

• ความวิตกกังวล

 

• ภาพหลอน

 

• ความรู้สึกผิด

 

• การหมกมุ่นกับการทำร้ายตนเองหรือความตาย

 

• คิดไปเองว่าป่วย

 

 

มีการบันทึกรายงานในปี 2551 ระบุว่า หญิงอายุ 53 ปี เข้ารับการรักษาในโรงพยาบาลหลังจากที่ครอบครัวรายงานว่าเธอบอกว่า เธอตายแล้วและมีกลิ่นเหมือนปลาเน่า เธอยังขอให้พาไปที่โรงเก็บศพด้วยเพราะเธออยากอยู่กับคนตาย

 

เมื่อปี 2555  ชายชาวญี่ปุ่นคนหนึ่ง เชื่อว่าตัวเองนั้นได้ตายไปแล้ว พอจิตแพทย์ถามเขาว่า เขาคิดว่าคนที่ตายไปแล้วจะสามารถพาตัวเองมาหาแพทย์ได้เหรอ เขาก็บอกว่าคำถามนี้ตอบยากจริง ๆ แต่ก็ยังคงไม่สามารถเลิกเชื่อได้ว่าตัวเขาตายไปแล้ว ในท้ายที่สุดแล้ว แม้ว่าเขาจะตอบสนองกับการรักษา แต่เขาก็ยังคงมีความเชื่อว่าเขาเคยตายไปแล้วหนหนึ่งอยู่ดี

 

 

สาเหตุของโรคศพเดินได้

นักวิจัยไม่แน่ใจว่าอะไรเป็นสาเหตุของโรคศพเดินได้  มีปัจจัยเสี่ยงบางประการที่เป็นไปได้  งานวิจัยหลายชิ้นระบุว่า อายุเฉลี่ยของผู้ที่เป็นโรคนี้อยู่ที่ประมาณ 50 ปี นอกจากนี้ ยังสามารถเกิดขึ้นได้ในเด็กและวัยรุ่น ผู้ที่มีอายุต่ำกว่า 25 ปี และมักจะมีอาการซึมเศร้าร่วมด้วย

 

 

ใครบ้างมีโอกาสเสี่ยงเป็นโรคศพเดินได้

อาจมีปัจจัยเสี่ยงบางประการที่ทำให้มีโอกาสที่จะเป็นโรคนี้ได้มากกว่าผู้อื่น นอกจากนี้ มักเป็นอาการของปัญหาที่เกี่ยวกับภาวะทางระบบประสาท หรือภาวะสุขภาพจิตอื่น ๆ ได้แก่

• โรคไบโพลาร์ หรือโรคอารมณ์สองขั้ว (Bipolar disorder)

 

• ภาวะซึมเศร้าหลังคลอด (Postpartum depression)

 

• โรคบุคลิกวิปลาส (Depersonalization disorder)

 

• โรคหลายบุคลิกหรือโรคหลายอัตลักษณ์ (Dissociative disorder)

 

• โรคซึมเศร้าโรคจิต (Psychotic depression)

 

 

• โรคจิตเภท(Schizophrenia)

 

• คาตาโทเนีย

 

• การติดเชื้อในสมอง

 

• เนื้องอกในสมอง

 

• ภาวะสมองเสื่อม

 

• โรคลมบ้าหมู

 

• ไมเกรน

 

• โรคพาร์กินสัน

 

 

• โรควิตกกังวล

 

• การใช้สารเสพติด

 

• โรคเส้นเลือดในสมองตีบ

 

• เลือดออกนอกสมองเนื่องจากการบาดเจ็บที่สมองอย่างรุนแรง

 

• โรคไข้สมองอักเสบ

 

 

การวินิจฉัยและการรักษา

แพทย์มักจะเลือกใช้วิธีการรักษาโรคหรือสภาวะที่อาจจะเป็นสาเหตุที่ทำให้เกิดโรคศพเดินได้โดยตรง โดยแพทย์อาจจะให้ใช้ยาดังต่อไปนี้

• ยาต้านซึมเศร้า(antidepressants)

 

• ยาต้านอาการทางจิต (antipsychotics)

 

• ยาควบคุมอารมณ์ (mood stabilizers)

 

แพทย์มักจะให้ใช้ยาดังกล่าว ร่วมกับการบำบัดทางจิต อย่างเช่น การบำบัดทางความคิดและพฤติกรรม หรือ จิตบำบัด เพื่อให้ผู้ป่วยรู้สึกปลอดภัยและสบายใจมากขึ้น รวมถึงสามารถช่วยให้ผู้ป่วยค้นหาวิธีในการคิดและการกระทำที่ดีต่อสุขภาพมากยิ่งขึ้นได้อีกด้วย