8 สถานที่ร้างในไทยที่มีประวัติความเป็นมาน่าสนใจ ก่อนถูกทิ้งไว้โดยไม่มีผู้ใช้งาน

8 สถานที่ร้างในไทยที่มีประวัติความเป็นมาน่าสนใจ ก่อนถูกทิ้งไว้โดยไม่มีผู้ใช้งาน

สถานที่ร้างไม่ได้มีเพียงอาคารเก่าที่ถูกปล่อยให้ทรุดโทรม หรือโรงแรมที่ปิดกิจการจนไม่มีคนเข้าพักเท่านั้น แต่บางแห่งเคยเป็นศูนย์กลางการค้า อาคารสำคัญของทางราชการ หรือแม้แต่เมืองที่มีผู้คนอาศัยอยู่เป็นจำนวนมาก ก่อนจะเกิดเหตุการณ์บางอย่างที่ทำให้สถานที่เหล่านั้นสูญเสียความสำคัญและถูกทิ้งไว้ตามกาลเวลา

 

ประเทศไทยมีสถานที่ลักษณะนี้อยู่หลายแห่ง บางแห่งกลายเป็นสัญลักษณ์ของวิกฤตเศรษฐกิจ บางแห่งเกี่ยวข้องกับคดีความและการรื้อถอนอาคาร ขณะที่บางแห่งเป็นซากเมืองโบราณที่หลงเหลือร่องรอยอารยธรรมมานานหลายร้อยปี เรื่องราวของสถานที่เหล่านี้จึงน่าสนใจไม่น้อย เพราะสิ่งที่ทำให้สถานที่หนึ่งกลายเป็นพื้นที่ร้างอาจไม่ได้เกิดจากสาเหตุเดียวเสมอไป

 

1. สาธรยูนีคทาวเวอร์ กรุงเทพฯ ตึกสูงที่หยุดสร้างหลังวิกฤตเศรษฐกิจปี 2540

 

หากพูดถึงอาคารร้างที่มีชื่อเสียงของประเทศไทย หนึ่งในสถานที่ที่หลายคนนึกถึงคือ สาธรยูนีคทาวเวอร์ หรือที่รู้จักกันในชื่อ Ghost Tower อาคารสูงริมแม่น้ำเจ้าพระยาในกรุงเทพมหานคร ซึ่งกลายเป็นภาพจำของโครงการอสังหาริมทรัพย์ที่ไม่สามารถสร้างจนเสร็จได้

 

โครงการนี้เริ่มก่อสร้างในช่วงต้นทศวรรษ 2530 โดยตั้งใจพัฒนาให้เป็นอาคารชุดพักอาศัยระดับหรู มีห้องชุดจำนวนมากและทำเลที่สามารถมองเห็นทิวทัศน์ของแม่น้ำเจ้าพระยาได้อย่างโดดเด่น ในช่วงที่เศรษฐกิจไทยกำลังเติบโต อสังหาริมทรัพย์ประเภทคอนโดมิเนียมถือเป็นธุรกิจที่ได้รับความสนใจอย่างมาก

 

แต่เมื่อประเทศไทยเผชิญวิกฤตเศรษฐกิจปี 2540 ธุรกิจอสังหาริมทรัพย์จำนวนมากได้รับผลกระทบจากปัญหาหนี้สินและการขาดแคลนเงินทุน โครงการก่อสร้างหลายแห่งต้องหยุดชะงัก รวมถึงสาธรยูนีคทาวเวอร์ที่ไม่สามารถดำเนินงานต่อจนแล้วเสร็จ

 

แม้โครงสร้างอาคารจะสูงตระหง่านอยู่กลางเมือง แต่พื้นที่ภายในกลับไม่เคยได้รับการตกแต่งให้เป็นอาคารพักอาศัยที่สมบูรณ์อย่างที่ตั้งใจไว้ จนกลายเป็นสัญลักษณ์ของความฝันทางธุรกิจที่หยุดลงกลางทาง

 

เรื่องราวของตึกแห่งนี้ยังมีรายละเอียดเกี่ยวกับข้อพิพาทและปัญหาทางกฎหมายที่เกี่ยวข้องกับผู้พัฒนาโครงการ แต่สาเหตุสำคัญที่ทำให้การก่อสร้างหยุดลงมีความเชื่อมโยงกับวิกฤตเศรษฐกิจและปัญหาการจัดหาเงินทุน

 

ปัจจุบัน: อาคารแห่งนี้ยังเป็นที่รู้จักในฐานะตึกร้างที่ยังสร้างไม่เสร็จ และไม่ใช่สถานที่ท่องเที่ยวที่เปิดให้บุคคลทั่วไปเข้าไปได้อย่างเสรี การลักลอบเข้าอาคารมีความเสี่ยงจากพื้นและโครงสร้างที่ไม่สมบูรณ์ จึงควรชมจากพื้นที่สาธารณะที่ปลอดภัยเท่านั้น

 

2. ห้างนิวเวิลด์ บางลำพู กรุงเทพฯ จากห้างทันสมัยสู่ตำนานวังมัจฉา

 

ห้างนิวเวิลด์ในย่านบางลำพูเคยเป็นห้างสรรพสินค้าที่มีชื่อเสียงและเป็นหนึ่งในสถานที่ซึ่งสะท้อนความเปลี่ยนแปลงของธุรกิจค้าปลีกในกรุงเทพฯ ช่วงหลายสิบปีก่อน

 

ห้างแห่งนี้เปิดให้บริการในปี 2526 และมีภาพจำเรื่องความทันสมัย ทั้งบันไดเลื่อนและลิฟต์แก้วที่สร้างความตื่นตาตื่นใจให้กับผู้คนในยุคนั้น ทำเลในย่านบางลำพูยังช่วยให้ห้างเชื่อมโยงกับชุมชนการค้าเก่าแก่ที่มีผู้คนสัญจรไปมาอย่างคึกคัก

 

อย่างไรก็ตาม อาคารแห่งนี้มีปัญหาเกี่ยวกับการก่อสร้างและการต่อเติมอาคารที่ไม่เป็นไปตามข้อกำหนด จนเกิดข้อพิพาทและกระบวนการทางกฎหมายยืดเยื้อหลายปี ต่อมาในปี 2547 เกิดเหตุอาคารบางส่วนถล่มระหว่างการรื้อถอน ทำให้มีผู้ได้รับบาดเจ็บและมีผู้เสียชีวิต ก่อนที่ห้างจะปิดตัวลงอย่างถาวร

 

หลังจากนั้น อาคารที่ไม่มีหลังคาบางส่วนมีน้ำฝนขังอยู่ภายใน และเคยมีปลามาอาศัยอยู่ในบริเวณดังกล่าว จนเกิดชื่อเรียกที่ผู้คนคุ้นเคยว่า “วังมัจฉา” ภาพของปลาที่ว่ายอยู่ในอาคารห้างเก่ากลายเป็นเรื่องที่สร้างความประหลาดใจให้กับผู้คนจำนวนมาก

 

สิ่งที่น่าสนใจคือ ห้างนิวเวิลด์ไม่ได้เป็นเพียงอาคารร้างที่มีภาพจำแปลกตา แต่ยังสะท้อนประวัติศาสตร์ของย่านบางลำพู ซึ่งครั้งหนึ่งเคยเป็นแหล่งค้าขายและศูนย์กลางกิจกรรมของผู้คนในพระนคร

 

ปัจจุบัน: สภาพพื้นที่และการใช้ประโยชน์จากอาคารเปลี่ยนแปลงไปจากช่วงที่เป็นข่าวเรื่องวังมัจฉาแล้ว จึงไม่ควรเข้าใจว่ายังคงมีสภาพเหมือนภาพถ่ายเก่า และไม่ควรเข้าไปในพื้นที่ที่มีการปิดกั้นหรือไม่ได้รับอนุญาต

 

3. โรงภาษีร้อยชักสาม กรุงเทพฯ อาคารเก่าริมเจ้าพระยาที่เคยเป็นศูนย์กลางจัดเก็บภาษี

 

ริมแม่น้ำเจ้าพระยาในย่านบางรักมีอาคารเก่าแก่แห่งหนึ่งที่รู้จักกันในชื่อ “ศุลกสถาน” หรือโรงภาษีร้อยชักสาม สถานที่แห่งนี้เกี่ยวข้องกับพัฒนาการด้านการค้าและการจัดเก็บภาษีของสยามในช่วงที่ประเทศเปิดการค้ากับชาติตะวันตกมากขึ้น

 

หลังสนธิสัญญาเบาว์ริงในสมัยรัชกาลที่ 4 การค้าระหว่างสยามกับต่างประเทศมีความสำคัญเพิ่มขึ้น รัฐจึงต้องพัฒนาระบบจัดเก็บภาษีและการควบคุมสินค้าที่เข้าออกประเทศ อาคารศุลกสถานจึงถูกสร้างขึ้นเพื่อรองรับภารกิจดังกล่าว โดยมีการก่อสร้างอาคารสำคัญในช่วงปลายคริสต์ศตวรรษที่ 19

 

อาคารแห่งนี้ได้รับการออกแบบโดยสถาปนิกชาวอิตาลี โยอาคิม กราซี และมีลักษณะสถาปัตยกรรมแบบตะวันตกที่โดดเด่นเมื่อเทียบกับอาคารทั่วไปในยุคนั้น

 

เมื่อกรมศุลกากรย้ายไปยังพื้นที่คลองเตยในช่วงกลางคริสต์ศตวรรษที่ 20 อาคารเดิมก็เปลี่ยนหน้าที่ไปใช้ประโยชน์ด้านอื่น ต่อมาเคยเป็นที่ตั้งของหน่วยงานตำรวจและสถานีดับเพลิงบางรัก ก่อนจะถูกปล่อยว่างหลังหน่วยงานย้ายออกไป

 

การที่อาคารขนาดใหญ่ซึ่งเคยมีบทบาทสำคัญต่อระบบเศรษฐกิจของประเทศต้องหยุดใช้งาน ทำให้สถานที่แห่งนี้กลายเป็นตัวอย่างของอาคารประวัติศาสตร์ที่มีคุณค่าทางสถาปัตยกรรม แต่ต้องเผชิญโจทย์เรื่องการดูแลรักษาและการนำกลับมาใช้ประโยชน์ใหม่

 

ปัจจุบัน: ศุลกสถานเป็นพื้นที่ที่มีแนวทางการอนุรักษ์และพัฒนาใหม่ จึงไม่ควรจัดเป็นอาคารร้างที่ไม่มีการเปลี่ยนแปลงอีกต่อไป เรื่องราวของที่นี่น่าสนใจตรงที่อาคารซึ่งเคยถูกทิ้งว่างสามารถกลับมาได้รับความสนใจในฐานะมรดกทางประวัติศาสตร์ได้อีกครั้ง

 

4. เกาะช้างแกรนด์ลากูน่า จังหวัดตราด รีสอร์ตที่เคยมีเรือขนาดใหญ่เป็นจุดเด่น

 

เกาะช้างเป็นแหล่งท่องเที่ยวทางทะเลที่มีชื่อเสียงของจังหวัดตราด แต่ท่ามกลางรีสอร์ตและโรงแรมที่ยังเปิดให้บริการ ก็มีเรื่องราวของสถานที่พักตากอากาศที่เคยโดดเด่นและกลายเป็นที่สนใจในภายหลัง

 

เกาะช้างแกรนด์ลากูน่า หรือรีสอร์ตที่มีอาคารเรือขนาดใหญ่เป็นจุดเด่น เคยเปิดให้บริการในช่วงต้นทศวรรษ 2540 โดยมีการลงทุนพัฒนาพื้นที่ขนาดใหญ่และสร้างที่พักที่มีรูปแบบแตกต่างจากโรงแรมทั่วไป ภาพของเรือขนาดใหญ่ที่ดัดแปลงเป็นอาคารพักอาศัยทำให้สถานที่แห่งนี้เป็นที่จดจำของผู้ที่เคยเดินทางไปเกาะช้าง

 

แต่เมื่อเวลาผ่านไป สถานที่แห่งนี้ไม่ได้มีสภาพเป็นรีสอร์ตที่ดำเนินงานตามปกติเหมือนในช่วงแรก และกลายเป็นหนึ่งในสถานที่ที่ผู้คนสนใจติดตามเรื่องราวของอาคารร้างบนเกาะ

 

สถานที่แห่งนี้ยังเคยตกเป็นข่าวจากเหตุเพลิงไหม้อาคารในช่วงปลายปี 2567 ทำให้ต้องพิจารณาสภาพพื้นที่และความปลอดภัยอย่างจริงจังมากขึ้น

 

เรื่องราวของรีสอร์ตแห่งนี้สะท้อนให้เห็นว่า การลงทุนในธุรกิจท่องเที่ยวไม่ได้ขึ้นอยู่กับความแปลกใหม่ของอาคารหรือความสวยงามของทำเลเพียงอย่างเดียว แต่ยังเกี่ยวข้องกับการบริหารจัดการ ต้นทุนการดำเนินงาน การดูแลอาคาร และความสามารถในการดึงดูดนักท่องเที่ยวอย่างต่อเนื่อง

 

ปัจจุบัน: สภาพอาคารบางส่วนได้รับผลกระทบจากเหตุการณ์ที่เกิดขึ้น จึงไม่ควรเดินทางเข้าไปสำรวจด้วยตนเองโดยไม่ได้รับอนุญาต โดยเฉพาะบริเวณที่อาจมีโครงสร้างชำรุดหรือความเสี่ยงจากเศษวัสดุ

 

5. เมืองโบราณศรีเทพ จังหวัดเพชรบูรณ์ เมืองเก่าที่ถูกทิ้งไว้หลังความรุ่งเรืองหลายร้อยปี

 

หากสถานที่ร้างในปัจจุบันส่วนใหญ่เกี่ยวข้องกับธุรกิจหรืออาคารที่หยุดใช้งาน เมืองโบราณศรีเทพกลับเป็นตัวอย่างของพื้นที่ที่เคยมีผู้คนอาศัยอยู่มาเป็นเวลายาวนาน ก่อนจะสูญเสียบทบาทและถูกทิ้งร้างในเวลาต่อมา

 

เมืองโบราณแห่งนี้มีหลักฐานการตั้งถิ่นฐานของมนุษย์ต่อเนื่องยาวนานกว่า 800 ปี โดยมีพัฒนาการทางวัฒนธรรมที่เชื่อมโยงกับยุคก่อนประวัติศาสตร์ วัฒนธรรมทวารวดี และวัฒนธรรมเขมร

 

ร่องรอยที่ยังปรากฏให้เห็นในปัจจุบันประกอบด้วยโบราณสถาน คูเมือง และสิ่งก่อสร้างทางศาสนาที่สะท้อนให้เห็นถึงความซับซ้อนของชุมชนในอดีต ศรีเทพไม่ได้เป็นเพียงหมู่บ้านขนาดเล็ก แต่เป็นเมืองโบราณที่มีบทบาทสำคัญในภูมิภาค

 

นักวิชาการเสนอความเป็นไปได้หลายประการเกี่ยวกับสาเหตุที่ทำให้เมืองเสื่อมความสำคัญและถูกทิ้งร้าง เช่น ปัญหาภัยแล้ง โรคระบาด หรือปัจจัยหลายอย่างที่เกิดขึ้นร่วมกัน อย่างไรก็ตาม ยังไม่ควรสรุปว่าสาเหตุใดเป็นคำตอบที่แน่นอนเพียงอย่างเดียว

 

เมื่อไม่มีชุมชนเมืองขนาดใหญ่ตั้งอยู่ในบริเวณเดิมอย่างต่อเนื่อง ซากอาคารและโบราณสถานจึงกลายเป็นหลักฐานสำคัญที่ช่วยให้นักโบราณคดีศึกษาวิถีชีวิต ความเชื่อ และพัฒนาการของผู้คนในอดีต

 

ปัจจุบัน: เมืองโบราณศรีเทพได้รับการอนุรักษ์เป็นแหล่งมรดกทางวัฒนธรรม และได้รับการขึ้นทะเบียนเป็นมรดกโลกโดยยูเนสโกในปี 2566 จึงไม่ใช่สถานที่ร้างที่ถูกปล่อยปละละเลย แต่เป็นเมืองโบราณที่ได้รับการดูแลเพื่อการศึกษาและการอนุรักษ์

 

6. เวียงกุมกาม จังหวัดเชียงใหม่ เมืองเก่าที่ถูกฝังอยู่ใต้ตะกอนและกาลเวลา

 

เวียงกุมกามเป็นเมืองโบราณที่มีความสำคัญต่อประวัติศาสตร์ล้านนา ตั้งอยู่บริเวณลุ่มน้ำปิงทางตอนใต้ของตัวเมืองเชียงใหม่ ปัจจุบันพื้นที่ดังกล่าวอยู่ในเขตอำเภอสารภีและบริเวณใกล้เคียง

 

เมืองนี้มีความเกี่ยวข้องกับพญามังราย ผู้สถาปนาอาณาจักรล้านนา โดยเวียงกุมกามถูกสร้างขึ้นก่อนการสถาปนาเมืองเชียงใหม่ และเคยเป็นศูนย์กลางชุมชนที่มีความสำคัญในยุคแรกของการสร้างอำนาจในภูมิภาค

 

ต่อมาเมืองต้องเผชิญปัญหาจากสภาพภูมิประเทศและการเปลี่ยนแปลงของแม่น้ำ โดยมีหลักฐานเกี่ยวกับการทับถมของตะกอนและน้ำท่วมในพื้นที่ ทำให้เมืองเสื่อมความสำคัญและถูกทิ้งร้างในเวลาต่อมา

 

สิ่งที่ทำให้เวียงกุมกามน่าสนใจคือ ซากวัด เจดีย์ และโบราณสถานจำนวนมากไม่ได้ปรากฏให้เห็นอย่างชัดเจนทั้งหมดตั้งแต่แรก แต่ได้รับการค้นพบและขุดค้นทางโบราณคดีในภายหลัง

 

พื้นที่ที่เคยถูกมองว่าเป็นชุมชนธรรมดากลับเผยให้เห็นร่องรอยของเมืองโบราณที่มีประวัติศาสตร์ยาวนาน เรื่องราวนี้แสดงให้เห็นว่าการเปลี่ยนแปลงของแม่น้ำและภูมิประเทศสามารถมีอิทธิพลต่อความอยู่รอดของเมืองได้มากเพียงใด

 

ปัจจุบัน: เวียงกุมกามได้รับการอนุรักษ์เป็นแหล่งโบราณคดีและแหล่งเรียนรู้ทางประวัติศาสตร์ มีโบราณสถานหลายแห่งให้ประชาชนเข้าชมได้ตามพื้นที่และเงื่อนไขที่กำหนด

 

7. เมืองเก่าศรีสัชนาลัย จังหวัดสุโขทัย เมืองสำคัญที่สูญเสียบทบาทหลังการเปลี่ยนแปลงทางการเมือง

 

เมืองศรีสัชนาลัยเป็นอีกหนึ่งเมืองโบราณที่มีความสำคัญต่อประวัติศาสตร์ไทย โดยเคยมีบทบาทเป็นเมืองสำคัญที่สัมพันธ์กับสุโขทัย และเป็นแหล่งผลิตเครื่องสังคโลกที่มีชื่อเสียงในอดีต

 

พื้นที่แห่งนี้มีหลักฐานการตั้งถิ่นฐานมาตั้งแต่ยุคก่อนประวัติศาสตร์ ก่อนจะพัฒนาเป็นชุมชนที่มีความสำคัญในยุคทวารวดีและยุคต่อมา เมืองตั้งอยู่ในบริเวณที่มีภูมิประเทศเหมาะแก่การตั้งถิ่นฐาน ทั้งที่ราบริมแม่น้ำและพื้นที่ที่มีภูเขาเป็นแนวป้องกันตามธรรมชาติ

 

ศรีสัชนาลัยมีความสำคัญทางการเมืองและเศรษฐกิจในช่วงที่สุโขทัยรุ่งเรือง แต่เมื่ออำนาจทางการเมืองเปลี่ยนแปลงและเกิดความขัดแย้งระหว่างอาณาจักร เมืองก็สูญเสียบทบาทลงในเวลาต่อมา

 

ภายหลังเหตุการณ์เสียกรุงศรีอยุธยาครั้งที่ 2 ในปี 2310 เมืองศรีสัชนาลัยถูกทิ้งร้างอย่างสิ้นเชิง ก่อนที่ในสมัยรัตนโกสินทร์จะมีการย้ายผู้คนไปตั้งถิ่นฐานในพื้นที่อื่น

 

ซากกำแพงเมือง วัด เจดีย์ และเตาเผาเครื่องสังคโลกที่หลงเหลืออยู่จึงกลายเป็นหลักฐานสำคัญของความรุ่งเรืองในอดีต โดยเฉพาะด้านศิลปกรรม สถาปัตยกรรม และการผลิตสินค้าสำหรับการค้า

 

ปัจจุบัน: เมืองเก่าศรีสัชนาลัยได้รับการอนุรักษ์เป็นอุทยานประวัติศาสตร์ และเป็นส่วนหนึ่งของแหล่งมรดกโลกเมืองประวัติศาสตร์สุโขทัยและเมืองบริวารร่วมกับสุโขทัยและกำแพงเพชร

 

8. เมืองโบราณศรีชัยสิงห์ จังหวัดกาญจนบุรี ซากเมืองเก่าที่เผยให้เห็นอิทธิพลวัฒนธรรมเขมร

 

ปราสาทเมืองสิงห์และพื้นที่เมืองโบราณโดยรอบในจังหวัดกาญจนบุรีเป็นอีกหนึ่งสถานที่ที่สะท้อนให้เห็นถึงความเปลี่ยนแปลงของเมืองในอดีต พื้นที่แห่งนี้มีร่องรอยของชุมชนโบราณและสิ่งก่อสร้างที่ได้รับอิทธิพลจากศิลปะเขมร โดยเฉพาะในช่วงที่อำนาจและวัฒนธรรมเขมรแผ่ขยายเข้ามาในภูมิภาค

 

หลักฐานทางสถาปัตยกรรมของปราสาทเมืองสิงห์แสดงให้เห็นถึงลักษณะศิลปะที่สัมพันธ์กับยุคพระเจ้าชัยวรมันที่ 7 แห่งอาณาจักรเขมร ซึ่งมีการสร้างศาสนสถานและโครงสร้างที่เกี่ยวข้องกับความเชื่อทางศาสนาในหลายพื้นที่นอกศูนย์กลางอำนาจ

 

เมื่ออำนาจของเขมรเสื่อมลง เมืองโบราณหลายแห่งก็สูญเสียบทบาทและถูกทิ้งร้างไปตามกาลเวลา เมืองสิงห์เป็นหนึ่งในพื้นที่ที่ไม่ปรากฏหลักฐานการเป็นเมืองสำคัญอย่างต่อเนื่องในช่วงเวลาต่อมา แม้พื้นที่จะกลับมามีบทบาทในประวัติศาสตร์ท้องถิ่นอีกครั้งในยุคหลัง

 

สิ่งที่น่าสนใจคือ การศึกษาสถานที่แห่งนี้ช่วยให้เห็นว่าอิทธิพลทางการเมืองและวัฒนธรรมในอดีตไม่ได้จำกัดอยู่เฉพาะบริเวณเมืองหลวง แต่ยังปรากฏผ่านศาสนสถานและผังเมืองในพื้นที่ห่างไกลด้วย

 

ปัจจุบัน: ปราสาทเมืองสิงห์ได้รับการอนุรักษ์เป็นอุทยานประวัติศาสตร์ เปิดให้เข้าชมตามเวลาทำการ ไม่ใช่สถานที่ร้างที่ไม่มีการดูแลอีกต่อไป

 

สรุป ทำไมสถานที่บางแห่งจึงกลายเป็นพื้นที่ร้าง?

 

เมื่อพิจารณาสถานที่ทั้ง 8 แห่ง จะเห็นได้ว่าสาเหตุที่ทำให้สถานที่หนึ่งถูกทิ้งร้างมีความแตกต่างกันอย่างชัดเจน บางแห่งเกิดจากปัญหาเศรษฐกิจและเงินทุน บางแห่งเกี่ยวข้องกับข้อพิพาทด้านกฎหมาย ขณะที่เมืองโบราณจำนวนหนึ่งสูญเสียบทบาทจากการเปลี่ยนแปลงทางการเมือง ภูมิประเทศ หรือปัจจัยด้านสิ่งแวดล้อม

 

สิ่งที่น่าสนใจคือ การถูกทิ้งร้างไม่ได้หมายความว่าสถานที่นั้นหมดคุณค่าเสมอไป เพราะอาคารและซากเมืองหลายแห่งยังมีความสำคัญในฐานะหลักฐานทางประวัติศาสตร์ สถาปัตยกรรม และวิถีชีวิตของผู้คนในอดีต

 

สถานที่อย่างสาธรยูนีคทาวเวอร์ช่วยเตือนให้เห็นผลกระทบจากวิกฤตเศรษฐกิจ ขณะที่เมืองโบราณศรีเทพ เวียงกุมกาม และศรีสัชนาลัยแสดงให้เห็นว่าการเปลี่ยนแปลงของอำนาจและสภาพแวดล้อมสามารถเปลี่ยนชะตาของเมืองได้อย่างไร

 

อย่างไรก็ตาม คำว่า “สถานที่ร้าง” ต้องพิจารณาตามสภาพปัจจุบันด้วย เพราะบางแห่งได้รับการบูรณะหรือพัฒนาใหม่แล้ว และบางแห่งเป็นแหล่งโบราณคดีที่มีเจ้าหน้าที่ดูแล ไม่ใช่พื้นที่ที่สามารถเข้าไปสำรวจได้โดยอิสระ

 

หากสนใจตามรอยสถานที่เหล่านี้ ควรเลือกเข้าชมเฉพาะพื้นที่ที่เปิดให้ประชาชนเข้าได้อย่างถูกต้อง ไม่บุกรุกอาคารส่วนบุคคล และไม่เข้าไปในโครงสร้างที่ชำรุด เพราะเรื่องราวในอดีตมีคุณค่าให้ศึกษาได้โดยไม่จำเป็นต้องเสี่ยงอันตราย