5 ต้นไม้ และพืชที่ควรระวัง ! หากปลูกใกล้บ้านแล้วปล่อยให้สวนรก อาจเป็นที่หลบซ่อนของงู

บ้านที่มีต้นไม้ร่มรื่น และสวนสีเขียวอาจเป็นพื้นที่พักผ่อนที่หลายคนชื่นชอบ แต่รู้หรือไม่ว่า หากปล่อยให้พืชบางชนิดเติบโตจนหนาทึบหรือมีเศษใบไม้สะสมอยู่ตามโคนต้น ก็อาจทำให้บริเวณสวนกลายเป็นแหล่งหลบซ่อนของสัตว์ต่างๆ รวมถึงงูได้

หลายคนอาจเคยได้ยินความเชื่อเกี่ยวกับต้นไม้ที่เรียกว่า “ต้นไม้เรียกงู” เช่น ต้นกล้วย ต้นไผ่หรือต้นไม้ที่มีใบหนาแน่น อย่างไรก็ตาม ในทางวิทยาศาสตร์ยังไม่มีหลักฐานยืนยันว่า พืชเหล่านี้มีกลิ่นหรือสารบางอย่างที่สามารถดึงดูดงูให้เข้ามาโดยตรง

สิ่งที่ควรให้ความสำคัญมากกว่าคือ สภาพแวดล้อมรอบต้นไม้ เพราะงูต้องการพื้นที่หลบซ่อน และแหล่งอาหาร เช่น หนู กบ เขียด และสัตว์ขนาดเล็กบางชนิด หากสวนมีพุ่มไม้รก หญ้าสูงหรือเศษวัสดุกองสะสม ก็อาจเอื้อต่อการเข้ามาอาศัยหรือหากินของงูได้

เรามาดูกันว่า 5 ต้นไม้ และพืชที่หากปล่อยให้เติบโตอย่างรกทึบ อาจทำให้สวนกลายเป็นพื้นที่หลบซ่อนของงูมีอะไรบ้าง พร้อมวิธีดูแลสวนให้ปลอดภัยมากขึ้น

ต้นกล้วย พุ่มใบใหญ่ และกอหนาทึบ

ต้นกล้วยเป็นพืชที่พบได้ทั่วไปตามสวนหลังบ้าน และพื้นที่ชนบท โดยมักปลูกเป็นกอ มีใบขนาดใหญ่แผ่กว้าง ช่วยสร้างร่มเงาให้บริเวณโดยรอบ แต่หากปล่อยให้ต้นกล้วยแตกหน่อจำนวนมากจนกลายเป็นกอหนาทึบ ใบขนาดใหญ่ที่แผ่ปกคลุมอาจทำให้แสงแดดส่องลงสู่พื้นดินได้น้อยลง ขณะเดียวกันใบกล้วยแห้งที่ร่วงสะสมบริเวณโคนต้นก็อาจกลายเป็นที่หลบซ่อนของสัตว์ขนาดเล็ก

เมื่อบริเวณดังกล่าวมีหนู กบหรือสัตว์เล็กเข้ามาหากิน ก็อาจเป็นแหล่งอาหารของงูบางชนิด ทำให้งูมีโอกาสเข้ามาใช้พื้นที่บริเวณกอกล้วยเป็นที่พักหรือหาอาหารได้

โดยเฉพาะกอกล้วยที่อยู่ใกล้กำแพงบ้าน ทางเดินหรือพื้นที่ที่ไม่ค่อยมีคนเข้าไปดูแล ควรหมั่นตรวจสอบความเรียบร้อยเป็นประจำ

⚠️ วิธีป้องกัน : ตัดใบกล้วยแห้ง และหน่อที่ไม่จำเป็นออกเป็นระยะ เก็บเศษใบไม้ที่สะสมอยู่ตามโคนต้น และดูแลไม่ให้บริเวณโดยรอบรกทึบ หากต้องเข้าไปตัดแต่งกอกล้วย ควรสวมรองเท้าหุ้มส้น และใช้เครื่องมือช่วยตรวจสอบพื้นที่ก่อนเข้าใกล้

กอไผ่ และไผ่ประดับ พื้นที่ร่มรื่นที่อาจมีสัตว์หลบซ่อน

ต้นไผ่ และไผ่ประดับเป็นพืชยอดนิยมสำหรับปลูกตามแนวรั้ว เพราะช่วยสร้างความเป็นส่วนตัว และทำให้บ้านดูร่มรื่น แต่หากปล่อยให้กอไผ่เติบโตอย่างหนาแน่นโดยไม่ตัดแต่ง ก็อาจทำให้บริเวณโคนต้นมีพื้นที่อับ และมองเห็นพื้นดินได้ยาก

กอไผ่ที่มีลำต้นจำนวนมากขึ้นชิดกัน ประกอบกับใบแห้งที่ร่วงสะสม และเศษกิ่งไม้ตามพื้น อาจสร้างช่องว่างให้สัตว์ขนาดเล็ก เช่น หนู และจิ้งจก เข้าไปหลบซ่อน

เมื่อมีสัตว์เหล่านี้เข้ามาอาศัย งูบางชนิดก็อาจเลื้อยเข้ามาหาอาหารได้ โดยเฉพาะกอไผ่ที่ปลูกชิดกำแพงบ้าน รั้วหรืออาคารเก็บของที่ไม่ค่อยมีคนเข้าไปใช้งาน

⚠️ วิธีป้องกัน : หมั่นตัดลำไผ่ที่แห้งหรือขึ้นเบียดกันมากเกินไป เก็บใบไผ่แห้ง และกิ่งไม้ที่กองสะสมใต้ต้น พร้อมดูแลพื้นที่รอบกอไผ่ให้โปร่ง และมองเห็นพื้นดินได้ชัดเจน

ต้นสับปะรด ใบแหลมขึ้นเป็นกอ อาจบดบังพื้นที่ใต้ต้น

ต้นสับปะรดเป็นพืชที่มีใบเรียวยาว แข็ง   และขึ้นรวมกันเป็นกระจุกบริเวณโคนต้น ใบของสับปะรดหลายสายพันธุ์มีหนามตามขอบ ทำให้การตรวจสอบบริเวณโคนต้นทำได้ไม่สะดวกนัก

หากปลูกสับปะรดจำนวนมากเรียงชิดกันเป็นแปลง โดยเฉพาะในพื้นที่ที่มีหญ้าหรือวัชพืชขึ้นแทรก ก็อาจทำให้มองเห็นพื้นดินระหว่างต้นได้ยาก และเกิดช่องว่างที่สัตว์ขนาดเล็กเข้าไปหลบซ่อน

เมื่อมีเศษใบไม้สะสมหรือมีหนู และสัตว์เล็กเข้ามาหากิน ก็อาจเพิ่มโอกาสที่งูจะเข้ามาในบริเวณนั้นได้ โดยเฉพาะสวนที่ไม่ค่อยมีคนเดินผ่าน

⚠️ วิธีป้องกัน : ควรปลูกสับปะรดให้มีระยะห่างเหมาะสม ไม่ปล่อยให้หญ้าขึ้นรกระหว่างแถว เก็บใบแห้ง และเศษวัสดุที่ไม่จำเป็นออกจากแปลง และใช้เครื่องมือด้ามยาวช่วยตรวจสอบบริเวณที่มองไม่เห็นก่อนลงมือทำงาน

ไม้เลื้อย และไม้คลุมดิน ปล่อยให้หนาทึบอาจเป็นที่หลบซ่อน

ไม้เลื้อย และไม้คลุมดินเป็นพืชที่หลายบ้านนิยมใช้ตกแต่งสวน เพราะช่วยเพิ่มพื้นที่สีเขียว และทำให้บ้านดูสดชื่น เช่น ไม้เถาที่เลื้อยตามรั้ว ไม้ประดับที่ทอดกิ่งปกคลุมพื้นหรือไม้เลื้อยที่ปลูกขึ้นซุ้ม และกำแพง แต่หากปล่อยให้พืชเหล่านี้เติบโตหนาแน่นจนปกคลุมพื้นดินทั้งหมด โดยไม่มีการตัดแต่งเป็นประจำ ก็อาจทำให้เกิดบริเวณที่แสงแดดส่องไม่ถึง และมีช่องว่างสำหรับสัตว์ขนาดเล็กหลบซ่อน โดยเฉพาะไม้เลื้อยที่ปกคลุมกองใบไม้ เศษวัสดุหรือพื้นที่ที่มีหนู จิ้งจก และกบอาศัยอยู่ อาจทำให้งูบางชนิดเข้ามาหาอาหารได้ง่ายขึ้น

⚠️ วิธีป้องกัน : ตัดแต่งไม้เลื้อยไม่ให้หนาทึบจนเกินไป เว้นพื้นที่ให้สามารถมองเห็นพื้นดินได้ และไม่ปล่อยให้ไม้คลุมดินปกปิดทางเดินหรือบริเวณที่ต้องใช้งานเป็นประจำ

หญ้าสูง และวัชพืชขึ้นรก แหล่งหลบซ่อนที่ไม่ควรมองข้าม

หนึ่งในสภาพแวดล้อมที่ควรระมัดระวังเป็นพิเศษคือ หญ้าสูง และวัชพืชที่ขึ้นเป็นพุ่มหนาทึบ โดยเฉพาะบริเวณพื้นที่รกร้างข้างบ้าน หลังบ้าน แนวรั้วหรือสวนที่ไม่ได้ดูแลเป็นเวลานาน หญ้าที่ขึ้นสูง และหนาแน่นช่วยบดบังพื้นดิน ทำให้คนที่เดินผ่านไม่สามารถสังเกตเห็นสิ่งที่อยู่ด้านล่างได้อย่างชัดเจน หากมีงูซ่อนอยู่ในบริเวณนั้น ก็อาจเกิดการเผชิญหน้าโดยไม่ทันระวัง

นอกจากนี้ พื้นที่หญ้ารกยังอาจเป็นแหล่งหลบซ่อนของหนู และสัตว์ขนาดเล็ก ซึ่งเป็นอาหารของงูหลายชนิด จึงทำให้บริเวณดังกล่าวมีองค์ประกอบที่เหมาะต่อการเข้ามาหากินของงู

ข้อมูลจาก Mississippi State University Extension Service ระบุว่า การกำจัดวัชพืช พุ่มไม้รก กองไม้ กองหิน และเศษใบไม้ รวมถึงการตัดหญ้ารอบบ้านให้สั้น สามารถช่วยลดพื้นที่หลบซ่อนของงูได้

⚠️ วิธีป้องกัน : ตัดหญ้าให้สั้นอย่างสม่ำเสมอ กำจัดวัชพืชรอบกำแพง และทางเดิน ไม่ปล่อยให้มีพื้นที่รกทึบติดบ้าน โดยเฉพาะบริเวณที่เด็กหรือสัตว์เลี้ยงใช้ทำกิจกรรมเป็นประจำ

เหตุใดสวนรกจึงมีโอกาสพบงูมากขึ้น ?

การที่งูเข้ามาในบริเวณบ้านไม่ได้ขึ้นอยู่กับชนิดของต้นไม้เพียงอย่างเดียว แต่เกี่ยวข้องกับปัจจัยทางธรรมชาติหลายด้าน โดยทั่วไปงูต้องการแหล่งหลบซ่อน และอาหาร รวมถึงสภาพแวดล้อมที่เหมาะสมต่อการดำรงชีวิต หากสวนมีพุ่มไม้หนาทึบ เศษใบไม้สะสม กองไม้หรือกองหิน และมีหนูหรือสัตว์ขนาดเล็กอาศัยอยู่ ก็อาจเป็นพื้นที่ที่ตอบสนองความต้องการของงูบางชนิดได้

ดังนั้น แม้บ้านจะปลูกกล้วย ไผ่หรือสับปะรด แต่หากดูแลสวนอย่างสม่ำเสมอ ไม่ปล่อยให้มีแหล่งหลบซ่อนมากเกินไป  และจัดการแหล่งอาหารของงู ก็สามารถช่วยลดปัจจัยเสี่ยงบางส่วนได้ โดยไม่จำเป็นต้องตัดต้นไม้ทิ้งทั้งหมด

6 วิธีจัดสวนรอบบ้าน ลดโอกาสงูเข้ามาหลบซ่อน

สำหรับบ้านที่มีสวนหรือพื้นที่ปลูกต้นไม้จำนวนมาก สามารถลดความเสี่ยงจากการพบงูได้ด้วยการปรับสภาพแวดล้อมให้โปร่ง และปลอดภัยมากขึ้น :

• ตัดหญ้า และวัชพืชเป็นประจำ : ไม่ปล่อยให้หญ้าขึ้นสูงจนมองไม่เห็นพื้นดิน โดยเฉพาะบริเวณรอบบ้าน และทางเดิน
• ตัดแต่งพุ่มไม้ให้โปร่ง : ลดกิ่งไม้ที่ขึ้นเบียดกัน และดูแลไม่ให้มีพื้นที่อับทึบติดผนังบ้าน
• เก็บเศษใบไม้ และกองวัสดุ : ไม่กองกระถางเก่า อิฐ หิน ไม้หรือวัสดุเหลือใช้ทิ้งไว้ตามมุมสวน เพราะอาจเป็นที่หลบซ่อนของสัตว์
• ลดแหล่งอาหารของหนู : เก็บอาหารสัตว์ และขยะในภาชนะที่ปิดสนิท ไม่ปล่อยให้เศษอาหารสะสมรอบบ้าน
• ตรวจสอบช่องทางเข้าบ้าน : สำรวจบริเวณกำแพง ประตู ท่อน้ำ และช่องใต้ประตู เพื่อปิดช่องว่างที่สัตว์เลื้อยคลานอาจผ่านเข้าไปได้
• ระวังขณะทำสวน : สวมรองเท้าหุ้มส้นหรือรองเท้าบูต ใช้เครื่องมือด้ามยาว   และไม่ใช้มือเปล่าล้วงเข้าไปในพุ่มไม้หรือกองใบไม้ที่มองไม่เห็นด้านใน

ถ้าเจองูในสวนหรือในบ้าน ควรทำอย่างไร ?

หากพบงูอยู่ในสวนหรือบริเวณบ้าน สิ่งสำคัญที่สุดคือ ไม่เข้าไปจับหรือพยายามไล่งูด้วยตัวเอง เพราะไม่สามารถแยกงูมีพิษออกจากงูไม่มีพิษได้อย่างแม่นยำจากรูปลักษณ์ภายนอกเพียงอย่างเดียว

ควรถอยออกมาอย่างช้าๆ เว้นระยะห่างจากงู และกันเด็กหรือสัตว์เลี้ยงออกจากบริเวณดังกล่าว หลีกเลี่ยงการตีงูหรือพยายามจับ เพราะอาจทำให้งูตกใจ และป้องกันตัวด้วยการกัด

หากงูเลื้อยเข้าไปอยู่ภายในบ้านหรืออยู่ในตำแหน่งที่อาจเป็นอันตราย ควรติดต่อเจ้าหน้าที่กู้ภัยหรือหน่วยงานในพื้นที่ที่มีความชำนาญในการจับ และเคลื่อนย้ายสัตว์เลื้อยคลาน

ในกรณีถูกงูกัด ควรรีบขอความช่วยเหลือทางการแพทย์ โทรสายด่วนฉุกเฉิน 1669   และพยายามอยู่นิ่ง เพื่อลดการเคลื่อนไหวของอวัยวะที่ถูกกัด ไม่ควรกรีดแผล ดูดพิษ ขันชะเนาะหรือพยายามจับงูมาให้แพทย์ดู

สรุป : ปลูกต้นไม้ได้ แต่ต้องดูแลสวนให้โปร่ง และสะอาด

ต้นกล้วย กอไผ่ ต้นสับปะรด ไม้เลื้อย และไม้คลุมดิน รวมถึงหญ้าสูง และวัชพืช เป็นพืช 5 กลุ่มที่หากปล่อยให้ขึ้นรกทึบ อาจสร้างสภาพแวดล้อมที่เอื้อต่อการหลบซ่อน  และหาอาหารของงูบางชนิดได้ อย่างไรก็ตาม ไม่ได้หมายความว่าต้นไม้เหล่านี้เป็นต้นไม้เรียกงูโดยตรงหรือปลูกแล้วจะต้องมีงูเข้าบ้านเสมอไป เพราะปัจจัยสำคัญคือ ความรก แหล่งหลบซ่อน และการมีสัตว์ที่เป็นอาหารของงูอยู่ในบริเวณเดียวกัน

ดังนั้น การดูแลสวนให้สะอาด ตัดแต่งต้นไม้อย่างสม่ำเสมอ กำจัดกองวัสดุที่ไม่จำเป็น และลดแหล่งอาหารของหนู จึงเป็นวิธีที่เหมาะสมกว่าการตัดต้นไม้ทิ้งเพียงเพราะความเชื่อว่าเป็นต้นไม้เรียกงูเข้าบ้าน