ออกซิโทซินเกี่ยวข้องกับความรู้สึกในความสัมพันธ์แบบ FWB อย่างไร

* รูปภาพใช้เพื่อประกอบเนื้อหาเท่านั้น อาจไม่ใช่ภาพเหตุการณ์จริงหรือภาพจริงจากเรื่องในบทความ ขอบคุณภาพประกอบจาก https://graphic.in.th

ตกลงกันตั้งแต่แรกว่าเป็นเพื่อนที่มีความสัมพันธ์ทางเพศกันได้ โดยไม่ต้องเป็นแฟน แต่พอเวลาผ่านไป คนหนึ่งเริ่มรอข้อความ อยากเจอกันบ่อยขึ้น และแอบสงสัยว่าอีกฝ่ายคิดเหมือนกันหรือเปล่า

หลายคนอธิบายเรื่องนี้ด้วยคำว่า “ออกซิโทซิน” ฮอร์โมนที่มักถูกเรียกว่าฮอร์โมนแห่งความรัก แล้วร่างกายกำลังทำให้คนในความสัมพันธ์แบบไม่ผูกมัดตกหลุมรักโดยไม่รู้ตัวจริงหรือ?

คำตอบคือ ยังไม่มีหลักฐานว่าออกซิโทซินหลังมีเพศสัมพันธ์ทำให้คนตกหลุมรักเสมอ หรือทำให้ FWB ต้องมีฝ่ายหนึ่งรักก่อน ความรู้สึกอาจเปลี่ยนได้ แต่ความใกล้ชิด ประสบการณ์ร่วม และความคาดหวังของแต่ละคนก็มีส่วนเช่นกัน

ออกซิโทซินทำอะไรในร่างกาย

ออกซิโทซินเป็นสารที่ร่างกายสร้างขึ้นในสมองและมีบทบาททั้งในฐานะฮอร์โมนและสารส่งสัญญาณประสาท รู้จักกันดีจากบทบาทต่อการคลอดและการหลั่งน้ำนม แต่ยังเกี่ยวข้องกับกระบวนการทางสังคมและการตอบสนองต่อความใกล้ชิดด้วย

งานศึกษาบางชิ้นพบว่าระดับออกซิโทซินในเลือดเพิ่มขึ้นระหว่างกิจกรรมทางเพศหรือหลังถึงจุดสุดยอด อย่างไรก็ตาม การวัดระดับในเลือดไม่ได้บอกตรง ๆ ว่าเกิดอะไรขึ้นทุกจุดในสมอง และระดับที่สูงขึ้นก็ไม่ใช่เครื่องวัดว่าคนคนหนึ่งรักอีกคนมากแค่ไหน

พูดง่าย ๆ คือ ร่างกายอาจมีการตอบสนองทางชีวภาพขณะใกล้ชิดกัน แต่การเปลี่ยนจากความพอใจหรือความไว้ใจไปเป็นความรักไม่ได้เกิดจากฮอร์โมนตัวเดียว ผลการศึกษาพฤติกรรมมนุษย์ยังไม่ยืนยันเส้นทางแบบตรงไปตรงมาว่า มีเพศสัมพันธ์แล้วออกซิโทซินเพิ่ม จึงต้องเกิดความรัก

ทำไมบางคนจึงเริ่มรู้สึกมากกว่าที่ตกลงกันไว้

FWB มักมีทั้งความเป็นเพื่อนและความใกล้ชิดทางเพศอยู่ด้วยกัน บางคู่ไม่ได้เจอกันเฉพาะตอนมีเซ็กซ์ แต่ยังคุยเรื่องงาน ดูแลกันยามป่วย หรืออยู่เป็นเพื่อนในวันที่เหนื่อย การใช้เวลาร่วมกันเช่นนี้อาจทำให้คนหนึ่งรู้สึกสนิทและเริ่มอยากมีสถานะที่ชัดเจนขึ้น

อีกกรณีหนึ่งคือทั้งคู่เริ่มต้นด้วยความคาดหวังไม่เท่ากัน คนหนึ่งอาจสบายใจกับข้อตกลงเดิม ขณะที่อีกคนหวังเงียบ ๆ ว่าสักวันจะพัฒนาเป็นแฟน ความต่างนี้ไม่ได้แปลว่าใครผิด เพียงแต่คำว่าไม่ผูกมัดอาจมีความหมายไม่เหมือนกันสำหรับแต่ละคน

งานวิจัยติดตามความสัมพันธ์แบบ FWB ชิ้นหนึ่งพบว่า หลังผ่านไปหนึ่งปี ผู้เข้าร่วม 15% รายงานว่าความสัมพันธ์เปลี่ยนเป็นคู่รัก 26% ยังเป็น FWB 28% กลับไปเป็นเพื่อน และ 31% ไม่มีความสัมพันธ์กันต่อ ตัวเลขนี้สะท้อนผลลัพธ์ของกลุ่มที่ศึกษา ไม่ใช่สถิติของคนไทยทั้งหมด และไม่ได้บอกว่าคนที่ไม่ได้เป็นแฟนไม่มีความรู้สึกต่อกัน

ในงานเดียวกัน ผู้ที่เริ่มต้นโดยหวังจะพัฒนาเป็นคู่รักมีเพียง 15% ที่รายงานว่าได้ผลลัพธ์ตามความหวังนั้น จึงควรแยกระหว่าง การมีความรู้สึก กับการที่ทั้งสองคนตกลงคบกันเป็นแฟน เพราะเป็นคนละเรื่องกัน

ถ้าความรู้สึกเปลี่ยน ควรทำอย่างไร

เริ่มจากถามตัวเองให้ชัดว่าอยากได้อะไร เช่น อยากเจอกันนอกเหนือจากเวลามีเพศสัมพันธ์ อยากให้ต่างฝ่ายมีคนเดียว หรืออยากคบเป็นแฟน จากนั้นเลือกเวลาที่ทั้งคู่พร้อมคุย และบอกความรู้สึกโดยไม่กดดันให้อีกฝ่ายต้องตอบเหมือนกัน

อาจเริ่มด้วยประโยคว่า “ช่วงนี้เรารู้สึกกับเธอมากกว่าเดิม เลยอยากรู้ว่าเธอมองความสัมพันธ์ของเรายังไง” คำตอบอาจตรงกันหรือไม่ตรงกันก็ได้ หากอีกฝ่ายยังต้องการความสัมพันธ์แบบเดิม ทั้งคู่มีสิทธิทบทวนขอบเขต ลดความใกล้ชิด หรือยุติความสัมพันธ์เพื่อดูแลความรู้สึกของตัวเอง

ข้อตกลงที่เคยใช้ได้ในวันแรกสามารถเปลี่ยนได้เมื่อคนในความสัมพันธ์เปลี่ยนใจ การพูดให้ชัดและเคารพคำตอบของกันและกันช่วยให้ตัดสินใจต่อได้ โดยไม่ต้องโทษตัวเองว่าเผลอรู้สึก หรือโทษฮอร์โมนว่าเป็นผู้กำหนดทุกอย่าง