เปิด 6 เซรามิกและเครื่องปั้นดินเผาไทย งานฝีมือท้องถิ่นที่ก้าวสู่ตลาดโลก บางแบรนด์เคยบุกห้างหรูต่างประเทศ!

เครื่องปั้นดินเผาไทยไม่ได้มีดีแค่ของฝากตามตลาดท่องเที่ยว เพราะหลายชิ้นเป็นงานหัตถกรรมที่ต้องอาศัยฝีมือช่างและความประณีตตั้งแต่การขึ้นรูป การเผา ไปจนถึงการลงสีและเคลือบผิว ปัจจุบันผู้ผลิตไทยจำนวนหนึ่งพัฒนาผลงานให้เข้ากับรสนิยมสากล พร้อมส่งออกไปยังตลาดต่างประเทศ

บางแบรนด์ยังเคยได้รับโอกาสนำผลงานไปจัดจำหน่ายในห้างสรรพสินค้าระดับหรูของต่างประเทศด้วย มาทำความรู้จัก 6 งานเซรามิกและเครื่องปั้นดินเผาที่สะท้อนเสน่ห์ภูมิปัญญาไทยกัน

1. เครื่องเบญจรงค์ ลวดลายวิจิตรจากงานช่างชั้นสูงของไทย

เครื่องเบญจรงค์เป็นงานเครื่องถ้วยที่มีเอกลักษณ์โดดเด่นด้วยลวดลายสีสันสดใส มักใช้ลายไทยอย่างลายกนก ลายดอกไม้ และลายสัตว์หิมพานต์ ตกแต่งอย่างละเอียดบนพื้นผิวเครื่องถ้วย

ในอดีตเบญจรงค์เป็นเครื่องถ้วยที่เกี่ยวข้องกับราชสำนักสยาม โดยมีการสั่งทำจากจีนตามแบบลวดลายที่ช่างไทยออกแบบ ก่อนจะพัฒนาการผลิตในประเทศไทยอย่างแพร่หลายขึ้น

ปัจจุบันมีผู้ผลิตและช่างฝีมือไทยที่ต่อยอดงานเบญจรงค์ให้เข้ากับการตกแต่งบ้านร่วมสมัย รวมถึงผลิตภัณฑ์สำหรับตลาดต่างประเทศ มีข้อมูลร้านจำหน่ายเครื่องเบญจรงค์ในกรุงเทพฯ ที่ระบุว่าผลงานจัดส่งให้โรงแรมหรูและห้างสรรพสินค้าต่างประเทศด้วย

2. เครื่องถ้วยศิลาดล เซรามิกสีเขียวหยกจากเชียงใหม่

ศิลาดลเป็นเครื่องเคลือบที่มีชื่อเสียงของภาคเหนือ โดยเฉพาะเชียงใหม่ จุดเด่นอยู่ที่น้ำเคลือบสีเขียวคล้ายหยก ซึ่งเกิดจากส่วนผสมของแร่และกระบวนการเผาที่ทำให้เกิดเฉดสีและพื้นผิวเฉพาะตัว

หนึ่งในผู้ผลิตที่สืบสานงานศิลาดลคือ บ้านศิลาดล (Baan Celadon) ก่อตั้งขึ้นในปี 2532 โดยเน้นการผลิตด้วยมือ ทั้งการแกะสลักและการวาดลวดลายบนเครื่องถ้วย

แบรนด์ได้รับการบันทึกในทำเนียบรางวัลส่งออกของกระทรวงพาณิชย์ ประเภท Best OTOP Export Recognition ปี 2559 และผลงานเป็นที่รู้จักในกลุ่มนักท่องเที่ยวและตลาดต่างประเทศ

3. เครื่องสังคโลก มรดกเตาเผาเก่าแก่จากสุโขทัย

เครื่องสังคโลกเป็นเครื่องปั้นดินเผาที่มีประวัติความเป็นมายาวนาน เชื่อมโยงกับแหล่งเตาเผาในสมัยสุโขทัยและศรีสัชนาลัย มีทั้งภาชนะใช้ในชีวิตประจำวัน เครื่องถ้วยตกแต่ง และชิ้นงานเคลือบสีเขียวหรือสีน้ำตาล

เสน่ห์ของสังคโลกอยู่ที่รูปทรงเรียบง่ายและลวดลายที่สะท้อนวิถีชีวิตในอดีต โดยเฉพาะลายปลา ลายดอกไม้ และลายพรรณพฤกษา

ปัจจุบันเครื่องสังคโลกยังเป็นงานหัตถกรรมที่ได้รับความสนใจจากนักสะสมและผู้ชื่นชอบศิลปะเอเชีย มีทั้งงานโบราณและงานผลิตใหม่ที่นำเทคนิคดั้งเดิมมาประยุกต์ใช้ รวมถึงมีผู้ส่งออกที่จัดหาเครื่องสังคโลกให้ลูกค้าต่างประเทศ

4. เซรามิกลำปาง จากชามตราไก่สู่สินค้าตกแต่งบ้านระดับสากล

เมื่อพูดถึงเซรามิกไทย ชามตราไก่จากจังหวัดลำปางเป็นหนึ่งในสินค้าที่หลายคนนึกถึง ด้วยภาพวาดไก่และดอกไม้บนภาชนะสีขาวที่กลายเป็นเอกลักษณ์ของเมือง

นอกจากชามตราไก่แล้ว ผู้ผลิตในลำปางยังพัฒนาสินค้าอีกหลายรูปแบบ เช่น แจกัน ถ้วยกาแฟ ของตกแต่งบ้าน และเครื่องใช้บนโต๊ะอาหาร

หนึ่งในตัวอย่างคือ Dhanabadee Decor Ceramic ผู้ผลิตเซรามิกจากลำปาง ซึ่งข้อมูลในทำเนียบรางวัลส่งออกปี 2561 ระบุว่ามีการส่งออกผลิตภัณฑ์ไปยัง 76 ประเทศทั่วโลก โดยตลาดหลักอยู่ในยุโรป และได้รับรางวัลด้านนวัตกรรมสีเขียวจากโครงการ Prime Minister’s Export Award

5. เซรามิกดีไซน์ร่วมสมัยจาก Yarnnakarn งานปั้นไทยที่เคยจัดแสดงในห้างหรูเกาหลีใต้

Yarnnakarn เป็นแบรนด์เซรามิกจากกรุงเทพฯ ที่นำธรรมชาติและเรื่องราวของสิ่งมีชีวิตมาเป็นแรงบันดาลใจในการออกแบบ ผลงานมีทั้งจาน ชาม แจกัน และของตกแต่งที่มีรูปทรงแปลกตา คล้ายงานศิลปะมากกว่าภาชนะทั่วไป

จุดที่น่าสนใจคือในปี 2564 แบรนด์เคยจัดป๊อปอัปสโตร์ที่ Galleria Department Store ในย่านอัปกูจอง กรุงโซล ประเทศเกาหลีใต้ โดยนำเสนอผลิตภัณฑ์ในโซน Luxury Hall ชั้น 5 ทั้งชุดจานชามและแจกันดีไซน์เฉพาะตัว

กรณีนี้เป็นตัวอย่างที่มีรายงานชัดเจนว่าเซรามิกแบรนด์ไทยได้เข้าไปจัดจำหน่ายในพื้นที่สินค้าหรูของห้างสรรพสินค้าต่างประเทศ

6. เครื่องปั้นดินเผาราชบุรี งานดินแดงจากภูมิปัญญาช่างท้องถิ่น

จังหวัดราชบุรีเป็นแหล่งผลิตเครื่องปั้นดินเผาที่มีชื่อเสียง โดยเฉพาะกระถางดินเผาและภาชนะสำหรับตกแต่งสวน ซึ่งใช้ดินแดงในท้องถิ่นเป็นวัตถุดิบสำคัญ

ผู้ผลิตอย่าง RS Pottery สืบทอดกิจการครอบครัวมายาวนานตั้งแต่ปี 2503 และพัฒนาผลิตภัณฑ์สำหรับตลาดในประเทศและต่างประเทศ ทั้งกระถางต้นไม้และชุดเครื่องปั้นดินเผาสำหรับงานจัดสวน

จุดเด่นของงานอยู่ที่พื้นผิวและสีสันตามธรรมชาติของดิน รวมถึงการขึ้นรูปด้วยเทคนิคดั้งเดิมที่ทำให้แต่ละชิ้นมีลักษณะเฉพาะตัว เหมาะกับตลาดของตกแต่งบ้านและสวนที่ต้องการงานฝีมือมากกว่าสินค้าอุตสาหกรรมทั่วไป