ยาหอม ยาคู่คนไทยมาจากไหน???

'ยาหอม'  เป็นยาคู่คนไทยมาตั้งแต่สมัยโบราณ
จนมีสำนวน..."โปรยยาหอม" ที่ยังคงเป็นที่นิยมพูดกันมาอย่างแพร่หลายจนปัจจุบัน เรามีเรื่องเล่าจากคุณเสลามาเล่าให้เห็นความเป็นมาของยาหอมไทย 

ยาหอมเป็นผลผลิตทางวัฒนธรรมที่อยู่คู่สังคมไทยมากว่าสามศตวรรษ 
ว่ากันว่าตำรับยาหอมเข้ามาในประเทศไทยตั้งแต่สมัยกรุงศรีอยุธยา 
ในยุคเริ่มต้น ยาหอมถือว่าเป็นของสูง เป็นของหายาก
ที่ใช้กันในหมู่เจ้านายที่มีทรัพย์และมีอำนาจวาสนา 
เพราะเครื่องยาหลายตัวต้องนำเข้าจากต่างประเทศ 
ทั้งยังต้องมีบริวารมากพอจะมาบดมาร่อน มาปรุงให้ได้ยาหอมคุณภาพดี 

เมื่อบวกกับคุณค่าความหมายของ "วัง" 
ยาหอมยุคนั้นจึงกลายเป็นของที่มีคุณค่า คุณภาพ และมีราคาแพง
จนชาวบ้านทั่วไปแทบไม่รู้จักและไม่มีโอกาสได้ใช้

“ยาหอม” ภูมิปัญญาของไทยที่สะสมกันมานาน 
ผ่านกาลเวลามารุ่นแล้วรุ่นเล่า 
หากแต่วันนี้กลับถูกมองว่าเป็นของโบราณ ล้าสมัย.
ทั้งที่แท้จริงแล้ว เต็มเปี่ยมไปด้วยสรรพคุณมากมาย 
ที่ไม่ว่าใครได้พิสูจน์เป็นต้องทึ่ง!
    
ยาหอมไทย ได้รับการสืบทอดมายาวนานกว่า 3 ศตวรรษ
จากหลักฐานทางประวัติศาสตร์ในรัชสมัย
ของสมเด็จพระนารายณ์มหาราช 
ระหว่าง พ.ศ. 2199-2231 
ทรงโปรดฯ ให้หมอหลวงในราชสำนัก
รวบรวมตำรับยาสำคัญ ๆ ที่มีอยู่ขณะนั้น
ขึ้นเป็นตำราเรียกว่า   “ตำราพระโอสถสมเด็จพระนารายณ์” 

โดยตำรานี้ได้ระบุเป็นตำราอ้างอิงไว้อีก 2 เล่ม คือ
 คัมภีร์มหาโชติรัต อันเป็นตำราเกี่ยวกับโรคสตรี
 และคัมภีร์โรคนิทาน อันเป็นตำราเกี่ยวกับ
เรื่องราวของโรคหรือเหตุแห่งโรค 
ซึ่งตำราทั้ง 2 เล่มนี้ยังคงใช้เป็นแม่แบบของ
ตำราแพทย์แผนไทยในปัจจุบัน

จนรัชสมัยพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว 
พระองค์ทรงปรารภให้กระจายยาดีๆ ไปตามหัวเมืองทั่วประเทศ 
เพื่อให้ราษฎรที่อยู่ห่างไกลที่หายาแก้โรคภัยได้ยาก 
ภายใต้ชื่อ  "ยาโอสถสภา" (ยาสามัญประจำบ้าน)
 และจัดตั้งตำรับยาตำราหลวงขึ้น ซึ่งมียาหอมเป็นหนึ่งในนั้น

และถ่ายทอดสืบต่อมาเป็นลำดับจนเป็นที่รู้จักสู่สามัญชน 
และใช้กันอย่างแพร่หลายมาจนถึงปัจจุบัน

แหล่งข้อมูล: กราบขอบพระคุณ คุณเสลา, 

'ยาหอมไทย' มรดกภูมิปัญญาของบรรพบุรุษไทยกว่าสามศตวรรษ,  http://www.arunsawat.com/board/index.php?topic=10738.0

http://www.oknation.net/blog/DIVING/2013/08/23/entry-1